Developmental disorders: comorbidity and gender

Onderzoeker(s): Drs. P.J.M. van Wijngaarden-Cremers, psychiater, Dimence
In kader van: Promotie
1e Promotor: prof. dr. R.J. van der Gaag, Radboud UMC, Karakter kinder- en jeugdpsychiatrie, Universitair Centrum, Nijmegen
2e Promotor: prof. dr. A.L. Lagro–Janssen, Radboud UMC, Eerstelijnsgeneeskunde
1e Copromotor: dr. I. Oosterling, Radboud UMC, arakter kinder- en jeugdpsychiatrie, Universitair Centrum, Nijmegen
2e Copromotor: dr. W. Groen, Radboud UMC, Karakter kinder- en jeugdpsychiatrie, Universitair Centrum, Nijmegen; Donders Centre for Neuroscience, Radboud UMC, Nijmegen
Duur: jan 2012 - dec 2014/ jan 2015
Status: Analyse en publicatie
Informatie: Patricia van Wijngaarden-Cremers, p.vanwijngaarden@dimence.nl

Abstract

Aanleiding: Binnen de groep volwassen vrouwen met verslaving valt op dat ontwikkelingsstoornissen (ADHD, ASS) laat gediagnosticeerd worden. Meestal waren andere klachten (depressie, angst en andere vormen van comorbiditeit, bijvoorbeeld borderlinepersoonlijkheidsstoornissen) vaak in relatie tot negatieve life events reden voor consultatie algemene psychiatrie. De algemene hypothese is dat ontwikkelingsstoornissen bij vrouwen moeilijker onderkend worden door vrouwelijke eigenschappen (internaliserende problematiek die niemand tot last is en evolutionair sterkere sociale gerichtheid) en maskerende comorbiditeit (angst, depressie, persoonlijkheidskenmerken met impulsiviteit en instabiele interpersoonlijke (relatievorming).

Onderzoeksvragen:

  • Is er bij ontwikkelingsstoornissen(ADHD, Autisme Spectrum stoornissen, verslaving) sprake van comorbiditeit of zijn de bijkomende condities andere uitingen van een gezamenlijk onderliggend substraat?
  • Zijn er verschillen in de ontwikkelingsroutes tussen vrouwen en mannen bij ontwikkelings-psychopathologie?

Methode:

Inleidende verkenning
1. Studie over Verslaving en Ontwikkelingsstoornissen in Autisme, Wijngaarden-Cremers PJM et al (2014). Addiction and Autism: A Remarkable Comorbidity? J Alcohol Drug Depend 2: 170: p1-5
Theoretische overwegingen
2. Een andere kijk op psychopathologie en comorbiditeit P.J.M. van Wijngaarden-Cremers et al.(2014) Een veranderende kijk op psychiatrie. Tijdschrift voor Psychiatrie
3. Rol van Gender op ontwikkeling en uiting psychopathologie
Empirische toetsing
4. Literatuurstudie (meta-analyse) - Gender bij Autisme Spectrum stoornissen in de levensloop
Van Wijngaarden-Cremers P.J.M., et al (2014). Gender and age differences in the core triad of impairments in autism spectrum disorders: a systematic review and metaanalysis. Journal of Autism Developmental Disorder 44: 627–635
5. Prospectief onderzoek
- Geslachtskenmerken van ASS bij heel jonge kinderen
(DIANE project + Follow Up)